Temperatura wrzenia płynów hamulcowych


  • 2022-05-16 10:54
 

W trakcie mocnego hamowania rozgrzewa się cały układ hamulcowy. W jego skład wchodzą klocki, tarcze, zaciski, tłoczki, sworznie itp. Elementy metalowe, co do zasady, są dość odporne na wysoką temperaturę. Inaczej się sprawa ma z płynem hamulcowym, który już takiej odporności nie ma. Dlatego punkt wrzenia płynów jest kluczowym parametrem jeśli chodzi o bezpieczeństwo hamowania.

Płyny hamulcowe są mocno higroskopijne. Woda dostaje się do układu poprzez zbiorniczki wyrównawcze, przez uszczelnienia drogą dyfuzji, a także wnika drobnymi nieszczelnościami w układzie hamulcowym. Higroskopijność płynów glikolowych jest generalnie wadą, ale powoduje, że woda rozpuszcza się w płynie i nie tworzy kropli, co zapobiega tworzeniu się zatorów w przypadku zamarzania, braku smarowania w tych obszarach, lub miejscowej korozji wewnętrznej układu. Nie dochodzi też do gwałtownego rozprężenia się takiej kropli wody w układzie już przy 100°C. Jednak obecność rozpuszczonej wody w płynie obniża temperaturę wrzenia całego płynu nawet o kilkadziesiąt stopni! Dlatego producenci płynów, określając parametry swojego produktu, podają również temperatury wrzenia dla tzw. płynów mokrych, czyli o zawartości >3,5% wody.

Klasy i oznaczenia płynów hamulcowych szeregujemy zgodnie z oznaczeniem DOT (ang. Department of Transportation - amerykańskie ministerstwo transportu), który na podstawie normy FMVSS Nr 116 odzwierciedla deklarowaną przez producenta temperaturę wrzenia.

Temperatury dla suchego i mokrego płynu hamulcowego odpowiedniej klasy:

1.    DOT3: 205°C i 140°C 
2.    DOT4: 230°C i 155°C
3.    DOT5.1: 260°C i 180°C

Na rynku są dostępne mierniki zawartości wody w płynie, które powinny znajdować się na wyposażeniu każdego warsztatu.

Przyjmuje się, że zawartość wody na poziomie 3% kwalifikuje płyn do całkowitej wymiany na nowy. Jednak serwisy zalecają wymiany przy nieco niższej zawartości wody, gdyż przeważnie dochodzi do niejednorodnego rozkładu wody w płynie, zwłaszcza przy miejscach przenikania wilgoci gdzie wartość 3% będzie mocno przekroczona. Należy jednak zawsze pamiętać, że producenci pojazdów zalecają wymianę płynów najdalej co 2 lata.

Co ciekawe, na podstawie badań ankietowych przeprowadzonych w polskich warsztatach, jedynie 8% mechaników sugeruje swoim klientom podczas wymiany klocków hamulcowych jednoczesną wymianę płynu hamulcowego. Z drugiej zaś strony aż 78% klientów nie odmówiłoby wymiany płynu, gdyby mechanik im to zasugerował.